• (036) 529 60 58
  • info@advocatenkantoorschulte.nl

Personen- en familierecht

Echtscheiding

Echtscheiding

Een echtscheiding brengt grote veranderingen met zich mee. Zeker als er kinderen bij betrokken zijn, moet er veel geregeld worden. Een echtscheidingsprocedure kunt u samen met uw echtgenoot/echtgenote voeren als u het eens bent of verwacht te kunnen worden. Soms is het niet mogelijk om met uw partner op één lijn te komen en is het nodig om een eenzijdig verzoek op tegenspraak aan de rechter te doen. De advocaat kan u hierover adviseren en samen met u de procedure of procedures doorlopen.

De echtscheiding zelf is meestal het eenvoudigste deel van de procedure. Als degene die de echtscheiding verzoekt stelt dat het huwelijk duurzaam ontwricht is (de enige grond voor echtscheiding in Nederland), dan wordt de echtscheiding vrijwel altijd uitgesproken. Geschillen zijn er meestal niet over de scheiding zelf, maar over de zogenaamde nevenvoorzieningen. De woonplaats van kinderen, de zorgverdeling (contactregeling / omgangsregeling), het gebruik van de woning, kinderalimentatie, partneralimentatie of boedelverdeling. Gaat u scheiden, dan kunt u veel onderwerpen tegenkomen waar u hieronder op de pagina meer over kunt lezen. Laat u daarover goed informeren.

Zijn er bij een echtscheiding kinderen betrokken, dan vraagt de rechtbank een ouderschapsplan. In een ouderschapsplan moeten tenminste afspraken gemaakt worden over de zorg voor de kinderen, communicatie over de kinderen en financiën voor de kinderen (meestal in de vorm van kinderalimentatie). Ook bij het ouderschapsplan kan de advocaat u helpen.

Bij procederen in echtscheidingszaken is een advocaat verplicht.


Einde samenwonen

Ook als ongehuwd samenwonenden uit elkaar gaan kunnen er grote veranderingen zijn. Als er kinderen zijn en er gezamenlijk ouderlijk gezag is, is een ouderschapsplan verplicht. Daarnaast kan er een beperkte gemeenschap van goederen zijn ontstaan die verdeeld moet worden. Bijvoorbeeld als mensen samen een huis kochten.

Een scheiding van ongehuwd samenwonenden kan betreft procedures lastiger zijn dan een echtscheiding. Komen zij er samen niet uit, dan zijn aparte procedures nodig over de kinderen en de boedelscheiding.


Kinderalimentatie

In de wet wordt kinderalimentatie bijdrage in de kosten van verzorging en opvoeding genoemd. Ouders zijn voor hun minderjarige kinderen onderhoudsplichtig. De onderhoudsplicht duurt tot een kind 21 jaar is. Tussen 18 en 21 jaar wordt kinderalimentatie in de wet bijdrage in het levensonderhoud en studie genoemd.

Zaken over kinderalimentatie die veel voorkomen zijn:
- vaststelling van kinderalimentatie
- wijziging van kinderalimentatie, bijvoorbeeld verhoging, verlaging of nihilstelling van kinderalimentatie

In een procedure over kinderalimentatie bij de rechtbank heeft u altijd een advocaat nodig.

Als u alimentatie nodig heeft voor uw kinderen? Of u zich wilt verweren tegen een verzoek dat naar uw mening mogelijk niet deugt? Jarenlange ervaring met het geven van adviezen over alimentatie en het maken van alimentatieberekeningen staan garant voor een professionele afwikkeling. Ook als u al alimentatie betaalt of ontvangt en u van mening bent dat de hoogte van de alimentatie niet (meer) juist is kan de advocaat u van dienst zijn.

Voor de hoogte van kinderalimentatie zijn van belang de kosten van een kind en de draagkracht van de onderhoudsplichtigen.

Kosten van kinderen
BehoeftetabelDe kosten van een kind worden meestal berekend aan de hand van het netto inkomen van het gezin van de ouders toen zij nog samenwoonden. In de zogenaamde behoeftetabel kan dan aan de hand van de leeftijd van het kind worden berekend wat de kosten zijn.

Voorbeeld
Jan en Annet gaan uit elkaar. Zij hebben samen Lars van 5 jaar. Hun gezinsinkomen is € 2.500,- netto per maand.
Volgens de tabel zijn de kosten voor Lars € 365,- per maand.

De behoeftetabel 2018 vindt u hier.

Draagkracht
Voor kinderalimentatie wordt de draagkracht van een onderhoudsplichtige met een netto besteedbaar inkomen lager dan € 1.350,- vastgesteld op de minimum draagkracht van € 25,- per kind per maand (bij meer dan twee kinderen € 50,- per maand). Bij een hoger netto besteedbaar inkomen (NBI) wordt de draagkracht hoger, bij een NBI tussen € 1.400,- en € 1.500,- bijvoorbeeld € 99,-. Vanaf € 1.600,- geldt de volgende formule:

70% [NBI - (0,3 x NBI + 920)]

Van de formule zijn allerlei afwijkingen mogelijk. Bijvoorbeeld als iemand schulden moet afbetalen.

De draagkrachttabel vindt u hier.

Als de draagkracht van de onderhoudsplichtigen samen niet voldoende is om de kosten van het kind te kunnen betalen, dan moeten de onderhoudsplichtigen hun hele draagkracht gebruiken voor het kind. In praktijk komen de kosten dan vaak neer op de verzorgende ouder. Daarom wordt met de zorgkorting voor de niet-verzorgende ouder dan vaak geen of minder rekening gehouden.

Hebben de onderhoudsplichtigen samen voldoende draagkracht, dan wordt hun aandeel in de kosten vastgesteld naar rato van hun draagkracht. Op het aandeel van de niet-verzorgende ouder wordt vervolgens zorgkorting in mindering gebracht.

Zorgkorting
Zorgkorting is in een tegemoetkoming in de kosten van de contactregeling (vaak omgangsregeling genoemd). De hoogte van de zorgkorting is afhankelijk van de zorgregeling. Bijvoorbeeld als een kind om het weekend en de helft van de vakanties bij vader verblijft, zorgt vader gemiddeld ongeveer twee dagen per week voor het kind. De zorgkorting bedraagt dan 25% van de kosten van het kind.

Wat is precies een gezinsinkomen? Wat als u niet samenwoonde? Of als één van u nu meer verdient dan toen u samenwoonde? En wat is zorgkorting?
U leest er meer over bij Veelgestelde vragen onderaan deze pagina.


Partneralimentatie

Door een huwelijk of geregistreerd partnerschap ontstaat tussen mensen een onderhoudsverplichting. In de wet heet partneralimentatie bijdrage in het levensonderhoud. De hoogte daarvan is afhankelijk van het gezinsinkomen dat er was, de behoeftigheid van degene die alimentatie vraagt en de draagkracht van degene van wie betaling gevraagd wordt. Voor partneralimentatie geldt geen vaste formule. De berekening is dan ook lastiger.

De duur van de onderhoudsverplichting is in principe maximaal 12 jaar, maar kan korter zijn. Bijvoorbeeld als er een kort kinderloos huwelijk is geweest. Bij het verweer tegen de vaststelling van partneralimentatie kan gevraagd worden om de duur van de betaling van de alimentatie te beperken of die te limiteren.


Erkenning

Erkenning is voor een kind in meerdere opzichten van belang. Door erkenning komt bijvoorbeeld het (juridisch) vaderschap vast te staan. Wilt u uw kind erkennen en wil de moeder daaraan niet meewerken of wil juist de vader zijn kind niet erkennen? Voor het oplossen van problemen over erkenning vraagt u gerust advies en als het nodig is staat de advocaat u bij in een procedure.


Omgang

Wilt u omgang met uw kind(eren) en is dat een probleem? De advocaat helpt u om een omgangsregeling te krijgen.
Soms komt het voor dat er een omgangsregeling is of wordt gevraagd, maar dat u deze om goede redenen niet wenst. Ook in dat geval kan de advocaat u adviseren en zo nodig met u procederen.


Gezag

De moeder heeft van rechtswege het gezag over haar kind. Een vader heeft dat alleen van rechtswege als hij bij de geboorte getrouwd is met de moeder. Woont u samen en heeft uw partner uw kind erkend, dan krijgt hij daardoor niet automatisch mede het gezag. Dat moet aangevraagd worden via de rechtbank.
Een link naar het stappenplan om gezamenlijk ouderlijk gezag te krijgen en het formulier vindt u hier. Gaat de moeder niet akkoord met gezamenlijk gezag, dan kunt u dat via de advocaat aan de rechter vragen.

Vaststelling van gezamenlijk gezag tussen een ouder en niet-ouder kan via de advocaat aan de rechter gevraagd worden.

Soms is er gezamenlijk gezag, maar is de situatie niet werkbaar. De andere ouder geeft bijvoorbeeld geen toestemming voor het aanvragen van een paspoort, buitenlandse reis, medische behandeling, inschrijving op een school enzovoorts. Als praten niet helpt, dan kan een procedure nodig zijn. Als er een eenmalig conflict is kan een procedure tot verkrijgen van vervangende toestemming van de rechter gevoerd worden. Zijn er meer conflicten (geweest) of zijn die voor de toekomst te verwachten, dan kan overwogen worden om wijziging van gezamenlijk naar eenhoofdig gezag te vragen. De advocaat kan u op basis van uw situatie adviseren.


Boedelscheiding

Soms lukt het niet om na het eindigen van een relatie in overleg te komen tot afspraken over de verdeling van geld, schulden of goederen. Aan de rechter kan dan gevraagd worden om de boedel te verdelen. De boedelscheiding kan zowel betrekking hebben op verdeling van een (beperkte) huwelijksgoederengemeenschap na een echtscheiding of op verdeling van gezamenlijke eigendommen na het eindigen van een relatie tussen ongehuwd samenwonenden.


Wijziging voornaam

Heeft u groot belang bij wijziging van uw voornaam? Dan kan de advocaat u helpen om een verzoek tot wijziging van uw voornaam te doen.
Let op! Voor een verzoek tot wijziging van een voornaam krijgt u in beginsel geen toevoeging. Dat betekent dat u de kosten daarvan helemaal zelf moet betalen. Uitzonderingen zijn mogelijk, met de advocaat kunt u bespreken of u misschien toch in aanmerking kunt komen.

  • Kwalificaties

    U ziet hier de drie meest recente opleidingen die de advocaat op dit rechtsgebied volgde.

    • Ongehuwd samenwonenden

      2018

    • Verdiepingscursus alimentatierecht

      2017

    • Actualiteiten personen- en familierecht

      2017

Veelgestelde vragen

  • Wat is het gezinsinkomen?

    Het gezinsinkomen is het inkomen dat mensen samen in totaal hadden toen ze samenwoonden. Het kan bijvoorbeeld bestaan uit loon, uitkering en kindgebonden budget. Belangrijk om te weten is dat het loon niet alleen bestaat uit het maandelijkse netto inkomen. Er wordt ook rekening gehouden met emolumenten zoals vakantiegeld en eindejaarsuitkering.

    Soms is het lastiger om te beoordelen wat het gezinsinkomen was. Bijvoorbeeld als het inkomen onregelmatig was of iemand een ontslagvergoeding kreeg. Er wordt dan vaak uitgegaan van het gemiddelde inkomen in de laatste periode van samenwonen.

  • Kan alimentatie met terugwerkende kracht worden vastgesteld?

    Zowel kinderalimentatie als partneralimentatie worden in principe niet met terugwerkende kracht vastgesteld. Het gaat immers om bijdragen in de opvoeding en verzorging ofwel levensonderhoud. Voor het verleden is daarin voorzien. Verder moet de alimentatieplichtige er vooraf rekening mee kunnen houden wat hij/zij ongeveer moet gaan betalen. Vragen om alsnog kinderalimentatie vast te stellen, bijvoorbeeld met drie jaar terugwerkende kracht, heeft dus weinig kans van slagen.

    Heeft u alimentatie nodig? Dan kunt u die het beste zo snel mogelijk vragen. De meeste alimentaties die de rechter vaststelt hebben als ingangsdatum de datum waarop het verzoekschrift tot vaststelling van de alimentatie is ingediend bij de rechtbank.

  • Wij hebben nooit samengewoond. Heeft dat gevolgen voor de kinderalimentatie?

    Als uw kind nooit samen met u beide heeft gewoond, dan is de manier van vaststellen van de kosten van uw kind anders. Dat kan betekenen dat er een lagere alimentatie vastgesteld wordt.

    Woonde u nooit samen, dan wordt op basis van de behoeftetabel vastgesteld wat de kosten zouden zijn op basis van het inkomen van de ouders apart. De inkomens worden niet bij elkaar opgeteld. Van de kosten die horen bij de inkomens wordt vervolgens het gemiddelde genomen. Op dat gemiddelde worden de kosten van uw kind in principe vastgesteld.

  • De kosten van mijn kinderen zijn een stuk hoger dan volgens de tabel. Kan ik een hogere alimentatie krijgen?

    De kosten van kinderen worden in principe vastgesteld op basis van de behoeftetabel. Soms komt het voor dat kinderen een beperking hebben of bijvoorbeeld topsport beoefenen. In bijzondere situaties kunnen de kosten van kinderen hoger vastgesteld worden. U moet dan wel kunnen aantonen dat er echt sprake is van hogere kosten. Daarnaast moet de alimentatieplichtige ook voldoende draagkracht hebben om in de extra kosten te kunnen voorzien.

  • Mijn ex wil kinderalimentatie. Ik kan dat niet betalen. Kan zij veroordeeld worden in de proceskosten?

    In familierechtelijke zaken is het ongebruikelijk dat één van de partijen veroordeeld wordt om de proceskosten van de andere partij te betalen. Bijna altijd wordt beslist dat ieder zijn eigen kosten draagt. Als de andere partij (meermalen) procedeert zonder goede reden kan dat voor de rechter wel reden zijn om anders te beslissen.

    Bij een eerste verzoek tot vaststelling van kinderalimentatie is een kostenveroordeling in principe niet haalbaar.

  • De Raad voor de Kinderbescherming vraagt aan de rechter om mij het gezag over mijn kinderen af te nemen. Kan ik dat tegenhouden?

    Soms kunnen kinderen niet meer thuis wonen. Ze kunnen dan uithuisgeplaatst worden. Dat kan met instemming van hun ouder(s) of met een machtiging van de kinderrechter. Als kinderen langere tijd niet thuis wonen, dan wil de Raad voor de Kinderbescherming dat zij duidelijkheid (perspectief) over hun verblijf hebben voor de toekomst. Beleid is daarom dat na twee jaar uithuisplaatsing gevraagd wordt om het gezag van de ouder(s) te beëindigen. Er kunnen veel redenen zijn waarom dat toch niet in het belang van kinderen is. Bijvoorbeeld omdat de ouders alleen maar een positieve rol vervullen en aan alle hulpverlening meewerken. Maar ook als het toekomstperspectief van een kind door bedinging van het gezag niet duidelijker wordt, bijvoorbeeld omdat er nog geen goede plek is gevonden.

    Zonder gezag over uw kind staat u vaak met lege handen als u het ergens niet mee eens bent. Gezag terugkrijgen is mogelijk. U moet dan in feite aantonen dat u in staat bent om het gezag weer te dragen. Voorkomen dat u het gezag verliest is daarom belangrijk. Laat u daarover goed adviseren.

  • Hoe weet ik waar en hoeveel pensioen ik heb opgebouwd?

    Bij echtscheiding geldt de wet verdeling pensioenrechten bij scheiding (wet VPS). Dat betekent dat het ouderdomspensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd verdeeld moet worden na scheiding. Vooral als er een lang huwelijk is of mensen wisselende banen hebben gehad is het soms onduidelijk welke pensioenen zijn opgebouwd. Via www.mijnpensioenoverzicht.nl kunt u kijken welke pensioenen zijn opgebouwd.

    Vaak is niet duidelijk welke delen van de pensioenen zijn opgebouwd tijdens het huwelijk. Om daar duidelijkheid over te krijgen kunt u contact opnemen met de pensioenuitvoerder(s).

  • Welke gevolgen heeft de scheiding voor mijn pensioen?

    Bij een echtscheiding wordt ouderdomspensioen standaard verdeeld. Dat betekent dat ieder voor de helft aanspraak maakt op het recht op ouderdomspensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd. Mensen krijgen door de verdeling geen eigen potje, maar blijven afhankelijk van de situatie van de ex-partner. Als de pensioengerechtigde overlijdt, dan vervalt het ouderdomspensioen. Als er nabestaandenpensioen (partnerpensioen) is opgebouwd, dan kan de partner dat wel krijgen. Als de ex-partner overlijdt, dan krijgt de pensioengerechtigde weer het hele pensioen.

    Als de pensioengerechtigde bijvoorbeeld later met pensioen gaat, ontvangt de ander zijn of haar deel ook later. Er zijn daarom plannen om de wet te wijzigen en standaard conversie plaats te laten vinden. Over conversie leest u hierna meer.

    Over de verdeling van het ouderdomspensioen kunt u verschillende afspraken maken:
    1. niet verdelen (de toepassing van de wet VPS uitsluiten)
    2. ieder de helft
    3. een andere verdeling, bijvoorbeeld in de verhouding 40/60 of voor een periode die afwijkt van de duur van het huwelijk
    4. splitsing / conversie van het pensioen

    Splitsing van het ouderdomspensioen wordt ook wel conversie genoemd. Bij conversie wordt het verdeelde ouderdomspensioen aan partijen apart toegekend. Aan de partner samen met een eventueel bijzonder nabestaandenpensioen (partnerpensioen). De ingangsdatum van het pensioen is dan voor de partner niet meer afhankelijk van de datum waarop de pensioengerechtigde met pensioen gaat. Partijen zijn wat pensioen betreft helemaal onafhankelijk van elkaar.

    Als er nabestaandenpensioen (partnerpensioen) is opgebouwd, dan moet u ook daar op letten. Als het is opgebouwd op risicobasis, dan vervalt de dekking na scheiding en blijft er dus niets over. Is het partnerpensioen opgebouwd op opbouwbasis, dan is er geld gespaard dat wel over blijft voor de partner. Daarmee kan rekening gehouden worden bij de verdeling van het ouderdomspensioen.

    Is er nabestaandenpensioen opgebouwd, maar weet u niet of dat op risicobasis of opbouwbasis is, dan belt u er het beste uw pensioenuitvoerder over. U kunt het ook vinden in het pensioenreglement bij uw pensioen.

    Als er met uw partner geen afspraken mogelijk zijn en u gehuwd bent, dan zal na de scheiding verdeling van het ouderdomspensioen plaatsvinden. Als afwijkende afspraken mogelijk zijn, heeft u meer mogelijkheden.

    Bij echtscheiding moet altijd een formulier bij de pensioenuitvoerder(s) worden ingediend binnen twee jaar na inschrijving van de echtscheiding in de registers van de burgerlijke stand (latere vermelding in het huwelijksregister). Het formulier vindt u hier.

    Was u ongehuwd samenwonend, dan hoeft ouderdomspensioen alleen verdeeld te worden als u daar afspraken over maakte. Soms is dat anders met partnerpensioen. Of dat verdeeld moet worden ligt aan de regels van de pensioenuitvoerder en aan de afspraken die u maakte, bijvoorbeeld in een samenlevingscontract.

  • Mijn echtscheiding is door de rechter uitgesproken. Dan ben ik toch gescheiden?

    Als de rechter de echtscheiding heeft uitgesproken in een beschikking (uitspraak), dan bent u nog niet officieel gescheiden. Dat bent u pas als van de echtscheiding latere vermelding is gemaakt in het huwelijksregister van de burgerlijke stand. De advocaat helpt u ook bij de inschrijving.

    Zijn partijen het eens over de scheiding, dan kunnen zij na ontvangst van de uitspraak van de rechter allebei aan de gemeente waar ze trouwden (of aan de gemeente Den Haag als u in het buitenland trouwde) vragen om de echtscheiding in te schrijven.

    Zijn partijen het niet eens over de scheiding, dan moet degene die de scheiding wil inschrijven zorgen dat de ander zeker van de uitspraak op de hoogte is. Als de ander in de echtscheidingsprocedure verweer voerde via een advocaat, wordt hij of zij veronderstelt van de uitspraak op de hoogte te zijn. Is de ander niet in de procedure verschenen, dan kan betekening van de beschikking door de deurwaarder nodig zijn.
    Nadat de ander bekend is met de uitspraak gaat een termijn van drie maanden lopen (de beroepstermijn). Als de ander na afloop van die periode geen hoger beroep heeft ingesteld, zal de advocaat bij de rechtbank een verklaring van non-appel aanvragen. Dat is een verklaring dat de ander niet in beroep is gegaan. Met die verklaring en het verzoek tot inschrijving van de scheiding van degene die de scheiding wenst, zal dan inschrijving plaatsvinden.
    De advocaat stuurt de cliënt een afschrift van de kennisgeving van de inschrijving van de echtscheiding. Daarop staat de datum waarop de echtscheiding officieel is geworden.

  • Ik heb een brief van de gemeente gekregen dat ik moet gaan betalen voor mijn ex. Wat kan ik daarmee?

    Als u getrouwd bent geweest, maar gescheiden bent, dan heeft u in principe een onderhoudsverplichting voor uw ex. Als uw ex een bijstandsuitkering (WWB-uitkering) krijgt van de gemeente, dan kan de gemeente proberen om (een deel van) de kosten op u te verhalen. Dat heet bijstandsverhaal. Bijstandsverhaal is ook mogelijk als u onderhoudsplichtig bent voor kinderen die bij uw ex wonen.

    Het is verstandig om een advocaat te vragen om u te helpen in deze situatie. Gemeenten vragen soms hoge bijdragen. Die worden vervolgens in mindering gebracht op de uitkering die uw ex krijgt. Uw ex krijgt er dus geen extra geld door (voor de kinderen).

    Een goede berekening van de behoefte van uw ex en/of kosten van uw kinderen is een eerste stap die door gemeenten soms lijkt te worden overgeslagen. U hoeft nooit meer te betalen dan de behoefte, ook niet als uw draagkracht hoger is. Ook omdat het vaak gaat om kosten op lange termijn, is het verstandig u goed te laten informeren.







    Die verplichting heeft een bepaalde duur